Haatspraak, moederschap, gezinsverantwoordelijkheden: een sterke stijging van de meldingen in 2025

Het Instituut ontving 520 meldingen met betrekking tot haatspraak in 2025, tegenover 135 in 2024. Een deel van die stijging houdt verband met een grote mobilisatie naar aanleiding van de publicatie van een opiniestuk in een Franstalige krant. Ook de sociale media hebben bijgedragen aan de verspreiding ervan. Maar zelfs als we rekening houden met deze feiten, blijven de cijfers over het algemeen stijgen. “Deze ontwikkeling toont aan dat steeds meer burgers het Instituut kennen en weten dat ze er terechtkunnen wanneer ze geconfronteerd worden met discriminatie of gendergerelateerd geweld”, onderstreept adjunct-directeur Liesbet Stevens.

Ouderschap, een belangrijke factor voor discriminatie

Werk blijft het belangrijkste domein van meldingen van discriminatie, met 328 dossiers in 2025. De helft van de meldingen in dit domein houdt verband met moederschap in ruime zin. Dit aandeel is nog gestegen ten opzichte van 2024, wat bevestigt dat ongelijkheden in verband met zwangerschap, bevalling of de terugkeer naar het werk een realiteit blijven voor een groot aantal vrouwen.

Bovendien ging 8% van de meldingen over het beschermde criterium gezinsverantwoordelijkheden, dat in 2023 in de wetgeving werd opgenomen. Dit criterium biedt bescherming tegen discriminatie aan alle personen die zorg- of opvoedingsverantwoordelijkheden op zich nemen, ongeacht hun gender. Het dekt met name de situaties waarmee vaders, meeouders, adoptieouders en mantelzorg-st-ers te maken hebben.

 “In een context waarin België streeft naar een arbeidsparticipatie van 80% tegen 2030, is het bevorderen van het evenwicht tussen werk en gezinsleven niet langer alleen een kwestie van gelijkheid: het is een onmisbare voorwaarde voor de duurzaamheid van het werk en een duurzame aanwezigheid op de arbeidsmarkt. Dit veronderstelt ook een evenwichtigere verdeling van de gezinsverantwoordelijkheden en zorgtaken, die vandaag de dag nog steeds onevenredig vaak door vrouwen worden opgenomen”, zegt Liesbet Stevens.

Het aantal meldingen van digitaal seksueel geweld blijft stijgen

Het Instituut registreerde ook 347 meldingen op het gebied van het strafrecht en het seksueel strafrecht, een stijging van 32% ten opzichte van het voorgaande jaar: 243 dossiers hadden betrekking op de niet-consensuele verspreiding van seksueel getinte inhoud, 156 gevallen van sextortion en 131 gevallen van voyeurisme. 

Sinds 2020, het jaar waarin het Instituut werd aangewezen om slachtoffers van niet-consensuele verspreiding van seksueel getinte inhoud te ondersteunen, blijft het aantal meldingen van digitaal seksueel geweld toenemen. Mannen melden vaker dat ze het slachtoffer zijn van digitaal geweld waarbij de niet-consensuele verspreiding van intieme beelden gepaard gaat met financiële afpersing. Vrouwen melden daarentegen vaker gevallen van niet-consensuele verspreiding in een context van (ex-)partnergeweld, zonder dat er sprake is van financiële afpersing. Ondanks deze stijging worden deze vormen van geweld nog steeds op grote schaal ondergerapporteerd, zoals het Instituut heeft vastgesteld in een recent onderzoek naar digitaal seksueel geweld (zie studie, 2026).

Adjunct-directeur van het Instituut Liesbet Stevens verwoordt het als volgt: “De meldingen die het Instituut ontvangt, vormen een belangrijke bron van informatie over de discriminatie die mensen in hun dagelijks leven ervaren. De rol van het Instituut beperkt zich niet tot het begeleiden van slachtoffers: het Instituut doet aanbevelingen, verricht onderzoek en stelt gegevens ter beschikking via GenderStat om beleidsmakers en organisaties te ondersteunen bij het bevorderen van gendergelijkheid.”

Raadpleeg al deze statistieken in het Jaarverslag 2025 van het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen.

Het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen is een onafhankelijke openbare instelling die strijdt tegen elke vorm van discriminatie en ongelijkheid op basis van gender. Jaar na jaar stijgt het aantal meldingen bij het Instituut. Het Instituut informeert slachtoffers en ondersteunt hen bij eventuele rechtszaken. Daarnaast geeft het Instituut informatie over het wettelijk kader en formuleert het adviezen en aanbevelingen, onder meer aan de regering en het parlement. Ook het verzamelen van cijfers en statistieken, opzetten van onderzoeken, geven van opleidingen en opzetten van concrete beleidsinitiatieven en bewustmakingscampagnes behoren tot de opdrachten van het Instituut.

Slachtoffers of getuigen van discriminatie op grond van een door de Genderwet beschermd criterium (waaronder geslacht) kunnen zich gratis en in alle vertrouwelijkheid laten informeren over hun rechten. Indien gewenst kan ook een klacht ingediend worden. Dit kan op 0800/12 800 of via hulp.igvm.be. Volg het Instituut op LinkedIn, Facebook, Instagram en YouTube.