Positieve balans voor de steunregeling voor retrofitting: 7.612 stillere goederenwagons

Goederenvervoer per spoor heeft veel voordelen: lage uitstoot, ontlasting van de wegen, veiligheid, enzovoort. Maar het vormt ook een bron van geluidsoverlast voor de omwonenden van spoorlijnen. Boosdoener is het wrijvingsremsysteem op de wielen van de wagons. Gietijzeren remblokken genoten lang de voorkeur voor dit remsysteem wegens hun wrijvingseigenschappen en lage kostprijs. De keerzijde is dat deze remblokken meer rolgeluid veroorzaken omdat ze de ruwheid van de wielen en de sporen sterk verhogen.

De meest doeltreffende en snelste oplossing om die geluidsoverlast bij de bron aan te pakken, is de vervanging van de gietijzeren remblokken door blokken uit composietmateriaal. Deze zogenaamde “post-uitrusting-” of “retrofitting”-operatie is wel duur voor wagonhouders. Daarom heeft de federale regering, op voordracht van de FOD Mobiliteit en Vervoer, een steunregeling ingesteld om de post-uitrusting van goederenwagons te ondersteunen.

Bovendien zal deze regeling de sector helpen om klaar te zijn voor het verbod op lawaaierige wagons op een deel van het Europese spoorwegnet vanaf december 2024. In België zal het verbod gelden op de route die de haven van Antwerpen met Duitsland verbindt en de provincies Limburg en Luik doorkruist.

Er werd een totaal budget van 2,159 miljoen euro toegewezen om de wagonhouders en spoorwegondernemingen te ondersteunen (€ 1.096.000 in 2022 en € 1.062.747,44 in 2023).

De FOD Mobiliteit en Vervoer heeft de hele procedure gecoördineerd, van de inschrijving van in aanmerking komende wagons tot de uitbetaling van de steun. Het jaarlijks te storten steunbedrag voor een wagon wordt berekend door de jaarlijkse graad van tussenkomst te vermenigvuldigen met het aantal assen van de betroffen wagon, en met het aantal kilometers dat de wagon het voorgaande jaar op de Belgische spoorweginfrastructuur heeft afgelegd.

In het totaal kregen 7.612 wagons financiële steun voor post-uitrusting in de periode 2022-2023. Volgens de gegevens van Infrabel hebben deze wagons in 2021 niet minder dan 23 269 595 km en in 2022 maar liefst 27 853 039 km op het Belgische netwerk afgelegd.

In het totaal hebben 13 wagonhouders gevestigd in 7 verschillende landen van deze steunmaatregel genoten.

Dat is een positieve balans en helemaal in lijn met de steun aan de duurzame ontwikkeling van goederenvervoer.

BEWAG (Belgian Wagon Association): "We feliciteren de FOD Mobiliteit en Vervoer voor het opzetten van het meest efficiënte en gebruiksvriendelijke systeem in Europa. We loven de perfecte samenwerking tussen het kabinet van de minister van Mobiliteit, de Federale Overheidsdienst Mobiliteit en Vervoer en Infrabel bij de implementatie van het systeem. Samen met andere maatregelen zal dit systeem het lawaai van het goederenvervoer per spoor sterk verminderen en van het spoor de ruggengraat van de toekomstige Europese vervoerssystemen maken".

Georges Gilkinet, federaal minister van Mobiliteit: "Treinen zijn nu al de meest milieuvriendelijke vervoerswijze. Maar we kunnen het nog beter doen door ze stiller te maken. Want hoewel het onze ambitie is om tegen 2030 het volume van het goederenvervoer per spoor te verdubbelen, wat goed is voor het klimaat, de economie en de verkeersveiligheid, mag dat niet ten koste gaan van de rust en de gezondheid van de omwonenden van de sporen. Het retrofitproject, dat de regering mee financiert, weerspiegelt dit engagement. Door de remsystemen te moderniseren, hebben we het geluid aan de bron kunnen verminderen, waardoor meer dan 7.000 wagons nu stil zijn! Dit is één van de oplossingen die Infrabel invoert om het lawaai van het treinverkeer fors te verminderen en zo een zo duurzaam mogelijke ontwikkeling van het spoor te garanderen".