Eerste steen gelegd van vertrekcentrum voor kort verblijf in Steenokkerzeel

“Elke baksteen die hier wordt gelegd, is een stap vooruit naar meer terugkeer van personen zonder verblijfsrecht in België: één van de pijlers van mijn beleid. Wie geen recht heeft op verblijf of de veiligheid van onze samenleving bedreigt, moet het land verlaten. Ik wil de Regie der Gebouwen dan ook bedanken voor de goede samenwerking”, zegt minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt.

Gert Jansens, Directeur-generaal Operationele diensten van de Regie der Gebouwen: “Het vertrekcentrum is het eerste van vier nieuwe gesloten centra die de Regie der Gebouwen voor de Dienst Vreemdelingenzaken zal realiseren. Ook in bestaande gesloten centra voert de Regie der Gebouwen werken uit om er de capaciteit te verhogen en de leefbaarheid te verbeteren. Ik denk bijvoorbeeld aan het centrum in Merksplas waar onlangs een vleugel volledig werd gerenoveerd.”

Het vertrekcentrum voor kort verblijf wordt gebouwd tussen de al bestaande gesloten centra in Steenokkerzeel, namelijk het “Transit Centrum Caricole” en “Repatriëringscentrum 127bis”. 

De Regie der Gebouwen stelde in juni 2024 het consortium Ibens – Detoo Architects aan voor het ontwerp, de bouw en het onderhoud van het toekomstige centrum. Het gaat om een zogenaamde “DBM”-opdracht (Design – Build – Maintain).  

De werken zouden tegen eind 2026 klaar zijn, waarna het vertrekcentrum in gebruik zal genomen worden. 

De realisatie van het vertrekcentrum kadert in het “Geïntegreerd Infrastructuurplan Terugkeer”, dat als doel heeft om zowel de capaciteit in de gesloten centra uit te breiden als om de leefbaarheid in de centra te verbeteren.

Momenteel zijn er zes gesloten centra in België (twee in Steenokkerzeel en één in Brugge, Merksplas, Vottem en Holsbeek), die beheerd worden door de Dienst Vreemdelingenzaken. In deze centra worden personen opgevangen die onwettig in ons land verblijven, en dit in afwachting van hun terugkeer.

Het infrastructuurplan voorziet vier nieuwe centra: in Zandvliet, Jumet, Jabbeke (ter vervanging van het verouderde centrum in Brugge) en dus ook in Steenokkerzeel. Het vertrekcentrum is het eerste van de vier geplande nieuwe centra dat wordt gerealiseerd. 

In het vertrekcentrum zullen de bewoners enkele dagen verblijven in afwachting van hun uitzetting uit het land. Dankzij de nabijheid van de luchthaven van Zaventem zal deze terugkeer efficiënter en humaner kunnen verlopen. 

Het centrum biedt ook een antwoord op actuele operationele moeilijkheden, zoals het vervoer van vreemdelingen die op een zeer vroeg uur in de luchthaven aanwezig moeten zijn. Daarnaast richt dit centrum zich op het verder specialiseren van de verwijderingsprocedure, zowel in het stimuleren van vertrek als in de praktische uitvoering van de genomen maatregelen.

In het vertrekcentrum zijn 50 individuele kamers voorzien, elk uitgerust met een lavabo, toilet en een douche. Dit komt het comfort en de privacy van de bewoners ten goede. 

De kamers worden verdeeld over twee bewonersvleugels. Er zijn ook ontspannings- en buitenruimtes voorzien, evenals kantoorruimtes en een medische vleugel. 

Het zal een “BEN”-gebouw zijn (bijna-energieneutraal), met onder andere driedubbele beglazing, zonnepanelen, ventilatie met warmteterugwinning, externe zonwering tegen oververhitting,...

De verwarming gebeurt via lucht-water warmtepompen die de elektrische energie op een efficiënte manier omzetten in thermische energie. Door de toepassing van al deze maatregelen zal het primaire energieverbruik gedekt worden met ongeveer 40% hernieuwbare energie. 

Er worden 11 regenwaterputten geïnstalleerd met een totale capaciteit van 220.000 liter en het regenwater zal hergebruikt worden voor de spoeling van de toiletten, de uitgietbakken van de kuisbergingen en de buitenkraantjes. 

Het gebouw zal ook voldoen aan de wettelijke eisen rond toegankelijkheid voor personen met beperkte mobiliteit. In elke bewonersvleugel zal er ook één bewonerskamer zijn die rolstoeltoegankelijk is.

• Eigenaar: Belgische Staat
• Opdrachtgever: Regie der Gebouwen
• Gebruiker: Dienst Vreemdelingenzaken (FOD Binnenlandse Zaken)
• DBM-consortium: Ibens - DETOO Architects 
• Firma’s van het consortium:
  • Aannemer: Ibens
  • Ontwerp en opvolging werken: DETOO Architects
  • Studiebureau voor de technieken: De Klerck Engineering 
  • Onderhoud voor een periode van 9 jaar: VINCI Facilities
• Duurtijd van de werken: 2025-2026
• Kostprijs: 21,3 miljoen euro, inclusief btw. Deze kostprijs is inclusief het onderhoud gedurende negen jaar, dat ten laste is van de Dienst Vreemdelingenzaken en 1,9 miljoen euro bedraagt. 
• Opvangcapaciteit: 50 plaatsen
• Bruto oppervlakte van het gebouw: 3.630 m²