Governancemodel van de nieuwe Federale Overheidsdienst Migratie
De ministerraad keurt op voorstel van minister van Ambtenarenzaken Vanessa Matz en van minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt het governancemodel van de nieuw op te richten Federale Overheidsdienst Migratie goed.
In het kader van het dossier rond de reorganisatie en centralisatie van het federale administratieve landschap bevestigde de ministerraad op 23 december 2025 de integratie van de Dienst Vreemdelingenzaken, het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS), Fedasil en de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen (RvV) in één enkele FOD Migratie, waarbij de reglementaire teksten uiterlijk op 1 juni 2026 moeten worden afgerond en de functionele invoering uiterlijk op 31 december 2026 moet plaatsvinden.
Het voorgestelde governancemodel werd uitgewerkt op basis van voorafgaande audits, studies en spending reviews, bilaterale gesprekken met de leidinggevenden van de vier betrokken instanties, de FOD Binnenlandse Zaken en in samenspraak met de FOD Beleid en Ondersteuning. Gezien het aantal medewerkers (meer dan 5 000 VTE’s), de huidige versnipperde organisatie en de nood aan een overkoepelende strategische coördinatie van de verschillende domeinen binnen het migratielandschap is de oprichting van een aparte FOD de meest geschikte optie.
De nieuwe FOD bestaat uit vier Algemene Directies: Bescherming, Toegang & Verblijf, Opvang en Terugkeer. De onafhankelijkheid van de RvV als administratief rechtscollege wordt vanzelfsprekend gegarandeerd. Voor de ondersteunende functies zal op taakniveau worden onderzocht waar kan worden samengewerkt, zonder de rechterlijke onafhankelijkheid te beïnvloeden. Binnen de Algemene Directie Bescherming wordt conform het Europese Pact een “Beslissingsautoriteit” opgericht om de objectiviteit en de onpartijdigheid van beslissingen in individuele dossiers te waarborgen. De beslissingsautoriteit is tijdens de administratieve procedure als enige bevoegd om te beslissen over de ontvankelijkheid en de gegrondheid van een verzoek om internationale bescherming.
Daarnaast worden twee transversale cellen opgericht:
- de cel Kwetsbare Profielen, die zich onder andere bezighoudt met niet-begeleide minderjarige vreemdelingen
- de cel Veiligheid, die onder meer de cel Radicalisering en de interdepartementale cel Mensenhandel bevat, en samenwerkt met de politie- en inlichtingendiensten
Voor de ondersteunende diensten is een overgangsfase voorzien waarin zal worden geanalyseerd en geëvalueerd wat gemeenschappelijk blijft met de FOD Binnenlandse Zaken, wat intern binnen de FOD Migratie moet worden georganiseerd en wat op termijn bij de FOD BOSA wordt ondergebracht. Deze analyse heeft tot doel overlappingen en doublures weg te werken, de nodige middelen optimaal in te zetten voor de kernprocessen, gespecialiseerde expertise te bundelen en de daardoor vrijgekomen capaciteit te heroriënteren. In dit verband wordt verwezen naar de beslissing van de Ministerraad van 23 december 2025 over de centralisatie en samenwerking op het vlak van overheidsopdrachten, digitalisering en facilitair beheer. Zodra de bevoegde minister, mevrouw Vanessa Matz, het kader heeft vastgelegd, zal deze oefening hiervoor als pilootproject fungeren.
De komende maanden zal er samen met de stakeholders verder gewerkt worden aan het afbakenen, verfijnen en definiëren van alle onderliggende processen en de concrete uitwerking van basisprincipes zoals onafhankelijk beheer en de voorwaarden waaraan moet worden voldaan om “objectief en onpartijdig” te kunnen handelen.