Fouten van de administratie rechtzetten
De federale Ombudsman merkt de toenemende complexiteit in tal van dossiers. Dat stelt niet alleen veel burgers voor uitdagingen, maar ook de overheidsdiensten zelf. “In heel veel dossiers krijgen de federale overheidsdiensten te maken met een kluwen van regels. Dat leidt er soms toe dat ze fouten en vergissingen maken of onzorgvuldig te werk gaan. Het is belangrijk dat overheidsdiensten hun verantwoordelijkheid nemen wanneer er iets misgaat en dat ze fouten rechtzetten. Maar ook de wetgeving kan eenvoudiger, dan zouden er minder fouten gemaakt worden,” zegt David Baele hierover.
Enkele voorbeelden van dossiers die de federale Ombudsman hierover in 2024 behandelde:
- Recht hebben op een werkloosheidsuitkering maar een deel mislopen omdat de administratie je dossier niet tijdig verwerkte.
- Vaststellen dat je nummerplaat zonder jouw medeweten geschrapt werd en dat iemand anders er mee rond rijdt.
-Erachter komen dat de terugbetaling van je belastingen op iemand anders rekeningnummer gebeurde.
Begrip tonen voor vergissingen van burgers
Ook burgers moeten de kans krijgen om vergissingen recht te zetten. Kleine fouten in administratieve procedures kunnen soms buitensporige gevolgen hebben. David Baele: “Als mensen ingewikkelde regels of procedures niet correct hebben nageleefd, moeten ze daar niet meteen voor gestraft worden. Daarom pleiten we met het Belgisch netwerk van de ombudsmannen voor een recht op vergissing. Burgers en ondernemers moeten kleine, onopzettelijke fouten kunnen maken in hun administratie met de overheid, zonder dat daar zware gevolgen aan gekoppeld zijn. De overheid moet uitgaan van de goede trouw van de burgers.”
Enkele voorbeelden van dossiers die de federale Ombudsman hierover in 2024 behandelde:
-Een koppel had een woning geërfd en niet opgemerkt dat het KI niet opgenomen was in hun voorstel van vereenvoudigd belastingaangifte.
-Bij de aanvraag voor een energiepremie had een man per vergissing het verkeerde rekeningnummer ingevuld.
Empathie tonen
Naast juridische en administratieve obstakels ervaren burgers soms ook een overheid die niet luistert en onvoldoende rekening houdt met hun situatie. De federale Ombudsman pleit in zijn jaarverslag voor een meer menselijke benadering van administratieve processen om er duidelijk en toegankelijk over te informeren en ze minder ingewikkeld te maken. “Ook digitale processen moeten uitgaan van de gebruiker, en ernaar streven om het voor de burgers en ondernemingen makkelijker te maken om hun administratieve verplichtingen te vervullen,” laat de ombudsman optekenen.
Enkele voorbeelden van dossiers die de federale Ombudsman in 2024 behandelde:
-Een jonge vrouw had een tijdelijke verblijfsvergunning om een job te zoeken na haar studies. Ze wordt echter zwaar ziek en moet focussen op haar herstel. Op basis van de uitzonderlijke omstandigheden wordt haar verblijfsvergunning verlengd. Na haar herstel vindt ze een job.
-Door problemen met het informaticasysteem van een ziekenfonds moet een vrouw langer wachten op haar ziekte-uitkering. Ze is echter een alleenstaande moeder van een kind met een handicap. Het ziekenfonds beslist haar al een voorschot uit te betalen.