Steeds meer mensen hebben een kunstwerkattest

Zo’n 18.000 mensen hebben vandaag een kunstwerkattest. Daarmee erkent de federale overheid hen als professionele kunstwerkers en krijgen zij toegang tot socialezekerheidsregelingen op maat van de kunstensector. Denk bijvoorbeeld aan de verlaagde sociale minimumbijdragen voor beginnende zelfstandigen of de kunstwerkuitkering voor werknemers. Dat systeem maakt België uniek in Europa. Sinds kort werd de forfaitaire kostenaftrek op inkomsten uit auteursrechten en naburige rechten ook gelinkt aan het attest. 

“Ons Belgisch model krijgt vandaag heel wat belangstelling vanuit het buitenland. De Europese Commissie pleit bij de lidstaten voor een betere en aangepaste sociale bescherming voor mensen die werken binnen de kunstensector. Dit ligt helemaal in de lijn van de recente hervorming van het vroegere “kunstenaarsstatuut”. Onze regelgeving houdt rekening met de eigenheid van artistiek werk: wisselende opdrachten en inkomsten, hybride loopbanen en periodes van onbetaald, onzichtbaar werk. België is daarmee vandaag een voorbeeld en toonaangevend in een Europees debat dat steeds belangrijker wordt.” - Marc Brion, Expert Kunst- en Cultuursector, Working in the Arts 

Het kunstwerkattest is het sluitstuk van de hervorming die op 1 januari 2024 onder minister van Sociale Zaken, Frank Vandenbroucke, inging. Het doel was simpel: een betere sociale bescherming die afgestemd is op de specifieke situatie van kunstwerkers. Via het attest erkent de overheid het unieke karakter van een artistieke loopbaan en geeft zo toegang tot een sociale zekerheidsbescherming die aansluit bij de realiteit van werken in de kunstensector.  

“Op grond van het tweede jaarverslag van de Kunstwerkcommissie, kunnen we stellen dat haar werking op kruissnelheid is gekomen. De groeiende bekendheid van het kunstwerkattest en de ondersteuning die kunstwerkers eraan ontlenen, maar ook de voortdurende zin voor dialoog met de sector en de zorgvuldigheid waarmee de commissie en het WITA-team hun taken vervullen, droegen daartoe bij. In zoverre dat de kunstwerkregeling ondertussen als een dragende pijler van het Belgische kunstenlandschap kan worden aangezien. De Commissie mag tevens een aanjager heten voor de inspanningen om binnen de EU te komen tot werkzame, overkoepelende regelgeving aangaande de levens- en arbeidsomstandigheden van werknemers in de kunst-, culturele en creatieve sector.” - Luc Gulinck, Voorzitter Kunstwerkcommissie 

De Kunstwerkcommissie is een onafhankelijk orgaan waarvoor het team van Working in the Arts (WITA) van de FOD Sociale Zekerheid het secretariaat voorziet. De Kunstwerkcommissie bestaat voor de helft uit professionals uit de artistieke sector en beslist of iemand een kunstwerkattest krijgt. In 2025 kwam de Commissie hiervoor 218 keer samen. Het secretariaat van de Commissie organiseert regelmatig infosessies voor het brede publiek om de regelgeving rond het kunstwerkattest en de aanvraag ervan te verduidelijken. 

Lees alles over de werking van de Kunstwerkcommissie in het jaarverslag van 2025. Daarin vind je ook kerncijfers over het kunstwerkattest. Surf naar www.workinginthearts.be voor meer info.